Voet en onderbeen

Voeten en onderbenen liggen ver bij het hart vandaan. Klachten hebben vaak te maken met stagnatie van vocht. Dit zakt met de zwaartekracht mee naar beneden ('stalbenen'). Bij staan en lopen zijn de voet- en onderbeenspieren constant actief om op de been te blijven. Overbelasting van een of meerdere spieren komt vaker voor. Bij kramp is een spier te hard en knijpt een bloedvat dicht of het weefsel geeft een signaal dat de spier meteen aan moet spannen om ergere schade te voorkomen. Voeten dragen uw hele gewicht. Klachten hieraan hebben bijna altijd invloed op de rest van uw lichaam.

Veel voorkomende problemen

  • Zweepslag: kleine of grotere scheur in de kuitspier(en) of in de kleine spiertjes die naar de tenen gaan. Ineens is er pijn in de kuit, soms al bij gewoon stilstaan of bij verstappen. Bij koude spieren en onvoldoende goede doorbloeding kan dit probleem steeds terugkomen. Afzetten en afwikkelen van de voet is dan niet meer mogelijk.
  • Shinsplints: scheenbeenpijn, vaak door overbelasting en tekortschietende circulatie. Andere schoenen, ander looppatroon of ongetraind heel ver wandelen kunnen de oorzaak zijn. De spieren aan de voorkant van het onderbeen kunnen hun oude bloed onvoldoende kwijt, zwellen op en er kan geen 'vers' bloed met brandstof en zuurstof bij. Spieren functioneren dan niet goed bij de gevraagde belasting. Vroeger kwam dit heel veel voor bij militairen die moesten marcheren met hun 'kistjes'.
  • Hielspoor: het hielbeen reageert met kalkvorming op langdurige belasting van de peesplaat aan de voetzool of indirect via grote spanning van de kuitspier op de achillespees die weer verbindende vezels heeft over het hielbot heen. Verzachtende zolen helpen tegen de pijn, maar lossen het probleem niet op.
  • Houdingsklachten: platvoeten, holvoeten, hamertenen en scheve tenen (hallux valgus). Aanleg, bouw van de voet, bewegingsgewoonten en schoeisel zijn allemaal van invloed. In extreme gevallen wordt er weleens een operatie uitgevoerd om tenen recht te zetten. Vaak is hulp van een podoloog of podotherapeut nodig om de voet goed te ondersteunen.
  • Verstuikte enkel: vaak zwikt iemand met de enkel in een onbewaakt ogenblik of bij grote krachtinwerking zoals neerkomen na een sprong. Lopen op ongelijk terrein of een stap missen zijn ook situaties waarbij de enkel kan verstuiken. De enkelbanden worden overrekt, de voet- en enkelspieren reageren te laat. Een kneuzing of scheur is het gevolg. Meteen koelen helpt om grote bloeduitstorting te voorkomen. Vaak is het goed om de schoen aan te laten om steun te geven en erge zwelling te voorkomen. Bij twijfel laat u een foto maken om een fractuur uit te sluiten. De Ottawa ankle rules (download onderaan deze pagina) helpen om snel te bepalen hoe erg het letsel is en wat er moet gebeuren. Bij recidieven rekken uw enkelbanden uit en moeten de spieren geactiveerd en versterkt worden om uw gewricht te beschermen.

Mogelijke oplossingen

Bewegingsanalyse en weefselbeoordeling zijn de start van de behandeling. Waar is het dik, dun, zwak, pijnlijk? Welke beweging provoceert? Welke houding reduceert? Hoe groot zijn de krachten geweest bij het letsel, welke bewegingsvoorkeuren heeft iemand? Dit en allerlei andere invloeden die te maken hebben met de klacht moeten worden nageplozen. De behandeling bestaat vaak uit weefselstimulans zoals verbeteren van de doorbloeding, losmaken van verklevingen en verminderen van spanning. Daarna komen de oefeningen, soms om de lenigheid te verbeteren en heel vaak om de kracht en stabiliteit van de voet en enkel te vergroten. Sporters worden getraind tot op sportniveau.

Bij twijfel worden de Ottawa Ankle Rules toegepast.